OLEJ SOJOWY jako dodatek paszowy

Dodatek tłuszczu do pasz pozwala na zwiększenie ich wartości energetycznej tak, by odpowiadała ona zapotrzebowaniu zwierząt na energię. Ponadto zwierzęta potrzebują określonej ilości niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych (NNKT) – linolowego oraz linolenowego, których niedobór może prowadzić do obniżenia odporności na choroby, zmniejszenia przyrostów masy ciała i produkcyjności zwierząt. Kwasy te nie są produkowane przez organizm zwierzęcia i muszą być dostarczone wraz z pokarmem.

O wykorzystaniu dodawanego oleju sojwoego do paszy decyduje stosunek kwasów nasyconych do nienasyconych, całkowita zawartość tłuszczu w paszy oraz rodzaj i ilość pozostałych składników w paszy, a także wiek zwierząt. Właściwości mięsa i jaj zależą w dużej mierze od składu tłuszczu, zwłaszcza stosunku kwasów nienasyconych.

Dodatkowymi zaletami dodawania oleju sojowego do pasz jest zwiększenie ich smakowitości, a zmniejszenie pylistości. Dodatek oleju sojowego w paszy przeciwdziała jej rozwarstwianiu.

Należy pamiętać, że zawartość kwasów tłuszczowych w oleju sojowym może ulegać dość dużym wahaniom, co wpływa na zróżnicowanie wartości energetycznej tych tłuszczów, a w konsekwencji stosowanej paszy. Aby zapobiec jełczeniu tłuszczu, które zachodzi szybciej przy dostępie światła, tlenu i w podwyższonej temperaturze, należy dodawać do tłuszczu przeciwutleniacze, które chronią kwasy tłuszczowe, spowalniając proces ich utleniania.

Olej sojowy filtrowany jest to olej wstępnie oczyszczony z zawiesin, z częściowo usuniętymi z niego zanieczyszczeniami drogą filtracji. Jego cena w porównaniu do oleju niefiltrowanego jest wyższa.

Olej sojowy odgumowany poddawany jest dodatkowemu procesowi odgumowania, czyli usunięcia substancji koloidalnych, białek i fosfatydów. Jest to pierwszy etap rafinacji oleju, gdyż tylko olej odgumowany może zostać poddany rafinacji fizycznej. W takim oleju zawartość fosforu nie powinna przekraczać 5-10 ppm. Proces dehydratacji może być dwustopniowy lub jednostopniowy. Jednak w olejach odszlamowanych w procesie jednostopniowym po pewnym czasie przechowywania wytrąca się nierozpuszczalny osad.

Hydratacja może być chemiczna, przy użyciu różnych rodzajów kwasów i wody (otrzymujemy olej o zawartości poniżej 20 ppm fosforu w oleju), albo enzymatyczna, stosowana już od wielu lat w Niemczech. W trakcie procesu dodawana jest do oleju fosfolipaza, która wiąże cząsteczki fosfolipidów, które następnie są odwirowywane. W wyniku odszlamiania enzymatycznego otrzymujemy olej o zawartości fosforu poniżej 10 ppm.

Jeszcze jedną popularną metodą odgumowania jest metoda dyspersji kwasu do kropelek o bardzo małej średnicy. Ich wielkość jest optymalna do działania mocnych kwasów, dzięki czemu otrzymujemy olej o zawartości fosforu poniżej 5 ppm.

Istnieją jeszcze inne, mniej znane metody hydratacji, na przykład hydratacja przy zastosowaniu technologi membranowej, która redukuje zawartość fosfolipidów w oleju nawet o 99,9%.